Κ. Σπυριδάκη: «105 κενά στην Ειδική Αγωγή και την Παράλληλη Στήριξη στο Λασίθι»

«Τι σημαίνει για ένα παιδί να έχει αναγνωριστεί επίσημα η ανάγκη του για Παράλληλη Στήριξη, αλλά να μην υπάρχει ο εκπαιδευτικός που θα το υποστηρίξει; Τι σημαίνει για μια οικογένεια να ξεκινά ακόμη μία σχολική χρονιά χωρίς να γνωρίζει αν και πότε το παιδί της θα λάβει την εκπαιδευτική βοήθεια που δικαιούται;»

Αυτή την πραγματικότητα αναδεικνύουν με τη νέα κοινοβουλευτική Ερώτησή τους οι Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ προς το αρμόδιο Υπουργείο. Η παρέμβασή τους φέρνει στο προσκήνιο τη σοβαρή υποστελέχωση στην Παράλληλη Στήριξη και την Ειδική Αγωγή, αποτυπώνοντας την απόσταση ανάμεσα στις κυβερνητικές εξαγγελίες για ενίσχυση της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης και στις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας των σχολείων του Λασιθίου.

105 κενά εκπαιδευτικών – Εκατοντάδες εγκεκριμένα αιτήματα υποστήριξης

Τα στοιχεία που παρατίθενται στην Ερώτηση είναι αποκαλυπτικά.

Για τη σχολική χρονιά 2026–2027, στο Λασίθι καταγράφονται 310 εγκεκριμένες αιτήσεις Παράλληλης Στήριξης στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, με ακόμη 16 θετικές εισηγήσεις, ενώ στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση οι εγκεκριμένες αιτήσεις ανέρχονται σε 126, με επιπλέον 6 θετικές εισηγήσεις.

Παρά τις αυξημένες ανάγκες, στη δεύτερη φάση προσλήψεων αναπληρωτών τοποθετήθηκαν μόλις 35 εκπαιδευτικοί στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, εκ των οποίων οι 34 στην Παράλληλη Στήριξη και ένας στην Ειδική Αγωγή, και μόλις τέσσερις στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.

Ακόμη και μετά τις διαδοχικές φάσεις προσλήψεων, στη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Λασιθίου καταγράφονται 105 κενά που αφορούν την Ειδική Αγωγή, την Παράλληλη Στήριξη και τις Ζώνες Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας, πέραν εννέα επιπλέον κενών στη Γενική Αγωγή.

Πίσω από κάθε κενή θέση βρίσκεται ένας μαθητής που κινδυνεύει να στερηθεί την αναγκαία υποστήριξη, ένας εκπαιδευτικός που καλείται να καλύψει περισσότερες ανάγκες από όσες του αναλογούν και μια οικογένεια που αναγκάζεται να αναζητήσει μόνη της λύσεις.

Από την εξατομικευμένη υποστήριξη στη διαχείριση των ελλείψεων

Ιδιαίτερη κριτική ασκείται στον τρόπο με τον οποίο το Υπουργείο επιχειρεί να αντιμετωπίσει την υποστελέχωση, μετατρέποντας στην πράξη την Παράλληλη Στήριξη από εξατομικευμένη υποστήριξη του μαθητή σε συλλογική υποστήριξη περισσότερων παιδιών του ίδιου τμήματος.

Όπως επισημαίνεται στην Ερώτηση, εκπαιδευτικοί καλούνται να υποστηρίξουν ταυτόχρονα τρεις ή τέσσερις μαθητές με διαφορετικές και συχνά σύνθετες εκπαιδευτικές ανάγκες, ενώ σε άλλες περιπτώσεις μοιράζουν το ωράριό τους μεταξύ διαφορετικών σχολείων.

Η εξατομικευμένη εκπαιδευτική ανάγκη δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως λογιστικό μέγεθος. Κάθε παιδί έχει διαφορετικές δυνατότητες, δυσκολίες και ανάγκες υποστήριξης. Η απλή παρουσία ενός εκπαιδευτικού σε μια τάξη δεν σημαίνει αυτομάτως ότι εξασφαλίζεται η ουσιαστική εφαρμογή του εξατομικευμένου εκπαιδευτικού προγράμματος κάθε μαθητή.

Παράλληλα, η εναλλαγή ρόλων μεταξύ εκπαιδευτικών των Τμημάτων Ένταξης και της Παράλληλης Στήριξης δημιουργεί πρόσθετους προβληματισμούς για τη διατήρηση του διακριτού παιδαγωγικού χαρακτήρα των δύο θεσμών.

Καθυστερήσεις στις αξιολογήσεις και ελλείψεις σχολικών νοσηλευτών

Η κοινοβουλευτική παρέμβαση αναδεικνύει και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης (ΚΕΔΑΣΥ).

Το ΚΕΔΑΣΥ Λασιθίου, παρά τα προβλήματα στελέχωσης και τις κτιριακές ελλείψεις, καταβάλλει σημαντική προσπάθεια για την αξιολόγηση των μαθητών, με περίπου 350 αιτήσεις μέσα σε μία χρονιά. Ωστόσο, η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού στα ΚΕΔΑΣΥ πανελλαδικά προκαλεί σοβαρές καθυστερήσεις, στερώντας από μαθητές πολύτιμο χρόνο έγκαιρης εκπαιδευτικής υποστήριξης.

Αντίστοιχα ανησυχητική είναι η εικόνα όσον αφορά τους σχολικούς νοσηλευτές και το Ειδικό Βοηθητικό Προσωπικό. Παιδιά με σακχαρώδη διαβήτη, επιληψία, σοβαρές αλλεργίες ή άλλα χρόνια νοσήματα έχουν ανάγκη από εξειδικευμένη φροντίδα κατά τη διάρκεια της σχολικής ημέρας.

Κι όμως, οι ελλείψεις προσωπικού μεταφέρουν συχνά την ευθύνη αναζήτησης λύσης στους ίδιους τους γονείς. Είναι χαρακτηριστικό ότι, στην ειδική πρόσκληση του Οκτωβρίου 2026 για την κάλυψη λειτουργικών κενών, για το Λασίθι προβλέφθηκαν μόλις δύο θέσεις σχολικών νοσηλευτών.

Δεν μπορεί η ασφαλής φοίτηση ενός παιδιού να εξαρτάται από την οικονομική δυνατότητα ή τη διαθεσιμότητα της οικογένειάς του.

Η συμπερίληψη είναι δικαίωμα, όχι κυβερνητικό σύνθημα

Η Κατερίνα Σπυριδάκη και ο Στέφανος Παραστατίδης ζητούν από το Υπουργείο Παιδείας πλήρη και επικαιροποιημένη καταγραφή των κενών ανά βαθμίδα, κλάδο και ειδικότητα, σαφή εικόνα των μαθητών που δεν λαμβάνουν την εγκεκριμένη υποστήριξή τους και συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα κάλυψης των αναγκών.

Παράλληλα, θέτουν το ζήτημα της υιοθέτησης της νομοθετικής πρότασης του Συνηγόρου του Πολίτη, ώστε να μπορεί να παρέχεται Παράλληλη Στήριξη ή άλλη κατάλληλη διευκόλυνση ακόμη και κατά το διάστημα που εκκρεμεί η αξιολόγηση ενός μαθητή.

Όπως τονίζουν οι δύο Βουλευτές: «Η συμπερίληψη δεν μπορεί να εξαντλείται σε διακηρύξεις, όταν τα παιδιά που έχουν ανάγκη από εξειδικευμένη υποστήριξη εξακολουθούν να περιμένουν τον εκπαιδευτικό τους.

Δεν αρκεί να αναγνωρίζουμε θεσμικά το δικαίωμα ενός παιδιού στην ισότιμη εκπαίδευση. Οφείλουμε να εξασφαλίζουμε και τις πραγματικές προϋποθέσεις για την άσκησή του.

Όταν ένας εκπαιδευτικός καλείται να υποστηρίξει ταυτόχρονα πολλά παιδιά με διαφορετικές ανάγκες, όταν μοιράζει τον χρόνο του ανάμεσα σε διαφορετικά σχολεία, όταν οι οικογένειες αναλαμβάνουν μόνες τους την αναζήτηση λύσεων, τότε η συμπερίληψη κινδυνεύει να παραμείνει μια υπόσχεση χωρίς αντίκρισμα.

Κάθε εβδομάδα χωρίς την αναγκαία υποστήριξη είναι εκπαιδευτικός χρόνος που χάνεται και δεν αναπληρώνεται εύκολα. Είναι χρόνος που επηρεάζει τη μαθησιακή εξέλιξη, την αυτοπεποίθηση και τη συμμετοχή ενός παιδιού στη σχολική ζωή.

Η Πολιτεία δεν μπορεί να προσαρμόζει τις ανάγκες των μαθητών στον αριθμό των διαθέσιμων εκπαιδευτικών. Οφείλει να εξασφαλίζει το προσωπικό που απαιτείται για να καλύπτονται οι πραγματικές ανάγκες των μαθητών, μόνον έτσι μπορεί το κάθε Υπουργείο να μιλάει για συμπερίληψη.»